Simgemiz Bal ve Ceviz
İlçemiz
coğrafi konumu,yeryüzü şekilleri ve iklim yapısı nedeni ile bu iki bal
üretimi ve ceviz yetiştiriciliği büyük yer kazanmaktadır. İlçemizin
simgesi haline gelmiş bu iki ürün ekonomik açıdan ilçeye büyük katkıda
bulunmaktadır.
İlçemizde 2001 yılından bu yana hem ilçe tanıtımı hem de bu iki ürünün
üretiminin artırılması için bal ve ceviz festivali düzenlenmiş ve bu
gelenekselleştirilmiştir. Her yıl Ekim ayında bal ve ceviz festivali
düzenlenmektedir. Festival boyunca çeşitli gösteriler yapılmakta, en
güzel ve en kaliteli üretim yapan çiftçilere çeşitli ödüller verilmekte,
resim sergileri yapılmakta, halk için eğlenceler düzenlenmektedir.
ARICILIK
SASONDA ARICILIK
Yüzyıllardır gerek sağlık için geren günlük yenmek için Sason balın
merkezi olmuştur. Doğal üretim alanları ile kaliteli bal elde edilen
ilçemizde; ülke içinde oldukça rağbet görmektedir. Florasındaki
çeşitlilik balında doğal olmasını sağlamaktadır. Ürünlerin kalitesi için
ek bir madde verilmeden kaliteli ürün alınmaktadır. Farklı yayla ve
vadileri ile değişik zamanlarda açan çiçeklere sahip florasına sahip
ilçemiz balını da rahatlıkla pazarlayabilmektedir. Kaliteli balın
bulunmasının zorlaştığı günümüzde Sason balı rahatlıkla alıcı
bulabilmektedir.
Eski
yöntemlerle yapılan arıcılık faaliyetleri azda olsa devam etmektedir.
Karakovan denilen yöntemi kullanan üreticilerin balı daha rağbet
görmektedir. İlçede yaklaşık 500 – 600 adet arasında kara kovan
bulunmaktadır.
Geçmiş
yıllarda üretimin azlığı taleplerin çok altında kaldığından 2001
yılından bu yana çiftçilere desteklemelerle yaklaşık 6000 kovan
dağıtılmıştır. İlçe genelinde yaklaşık 10.000 kovan olduğu tahmin
edilmektedir. Bu kovanlardan yıllık ortalama 30.000 kg bal elde
edilmektedir. Elde edilen balın büyük çoğunluğu ilçe dışında Pazar
bulmaktadır.
Halk
arasında bal iki türlü beğenilir. Eğer hastaya götürülecekse siyah (
poleni bol) bal, hediye götürülecekse beyaz bal alınır. Sason gidilen
ziyaretlerin en makbul hediyesi de baldır. Büyük illerden de özel olarak
bal isteyen yığınla insan her sene sabırsızlıkla balın çıkmasını
beklemektedir.
En
kaliteli bal Ağustos ayında hasat edilen baldır. Bu mevsimin balında
farklı yaylalara taşınmış kovanlardan elde ilk ballar toplanmakta ve
ilçe getirilmeye başlanmaktadır.
Yapılan
çalışmalar ve projeler Sason balının üretimini artırarak ilçe
insanlarına iş olanakları hazırlanmaktadır. Pazar payına göre üretimi
yeterli olamayan Sason balı üretimi her geçen yıl artmaktadır.
Üreticilerin bilinçlendirilmesi çalışmaları da üretimin artmasına
yardımcı olmaktadır.
Ceviz
Ceviz ağaçlarının kapladığı dağlar ve vadiler Sason‘un geçmişten bu güne
taşıdığı en büyük üretim değerlerinden biridir. Yapısı ve lezzeti ile
evlerde önemli bir yer tutan Sason cevizi hem ilçe genelinde ve hem de
dışarıda önemli bir yere sahiptir. Cevizin yeri onun ismini Sason’a
verilmesinden de anlaşılmaktadır. Eski Sason “ Kâbilcevz” diye
adlandırılmış ve böyle tanınmıştır. Halk arasında bu deyim halen
kullanılmaktadır.
Geçmiş yıllarda üretim faaliyetleri tam olarak takip
edilememekteyken , günümüzde gelişen teknoloji ile birlikte üretim daha
bilinçli yapılıyor. Bu ürün kalitesini yükselterek daha verimli olmasını
sağlıyor.
İlçe genelinde eldeki verilere ortalama 10 ila 12.000 adet
arasında ceviz ağacı olduğu bilinmekte ve bu ağaçlardan ortalama 150 –
200 ton arasında ceviz elde edilmektedir. Elde edilen cevizlerin % 10’u
ilçe içinde geriye kalan kısmı da dışarıya gönderilmektedir.
Tür olarak oldukça dayanıklı bir yapıya sahip Sason cevizi kış aylarında
ilçenin vazgeçilmez yemişidir. Hem yaş hem de kuru olarak oldukça
dayanıklı olan cevizler için hasat mevsimi eylül ayında yapılır.
Yüzyıllardır dağ köylerinin tek geçim kaynağı olan ceviz üretimi
halen ilçe ekonomisi için önemli bir dinamiktir.
Sanayi:
TEKEL Yaprak Tütün İşleme Tesislerini saymazsak, bu sektörde ilçemizde
herhangi bir faaliyet olmayıp, küçük sanatkarlık konusu olarak marangoz
ve kaynakçı atölyeleri yer almıştır.
SASON YAPRAK TÜTÜN İŞLETME MÜDÜRLÜĞÜ
Batman
Merkez Müdürlüğüne bağlı olarak faaliyet gösteren Sason Yaprak Tütün
İşletme Müdürlüğü depo olarak 1960 yılında faaliyete başlamış, 1974
yılında işleme ünitesi devreye girmiştir.
Sason
Belediye sınırları içerisinde Aşağı Mahallede yer alan işletme 16.436 m2
alan üzerinde kurulmuştur.
ÜRETİM
İlçe
merkezi ve köyler olmak üzere toplam 49 ünitede tütün ekim
yapılmaktadır.
Ekici
sayısı 6710 olup yıllık ortalama40.000 adet balya tütün teslim
alınmaktadır.